Goethes

Het is niet makkelijk een complete scenografie te bedenken bij Szenen aus Goethes Faust van Robert Schumann.

Het resultaat: onder meer een prachtig vertolkte aria op Goethes gedicht Kennst du das Land wo die Zitronen blühn?

De activiteiten van Goethes Erben werden in april 2004 stilgelegd, ofschoon de band nooit officieel opgeheven werd.

Dergelijke baan was echter een twijfelachtige eer: Goethes wetenschappelijke werken waren gezien als waardeloze proza en slechte wetenschap.

Goethes Erben en Das Ich gaven op dezelfde dag hun debuutconcert: 25 mei 1990.

Na de dood van zijn moeder nam hij - met tegenzin, en zeer onder de indruk van zijn vaders imposantheid - haar rol over als Goethes Briefpartner.

Vaak haalde Nanninga in gesprekken of brieven een klein werkje over Goethes gedachtegoed aan en gaf dit ook cadeau aan kunstvrienden om hem heen.

Met Goethes Faust, die de auteur in goed-Duitse traditie hier en daar citeert, zou men bij monde van de Europese elites kunnen roepen: “Ich bin der Geist der stets verneint”, ik ben de geest die eeuwig ondermijnt.

Want de westerse mens, die door Spengler 'faustisch' wordt genoemd, omdat hij net als Goethes Faust meester wilde worden over de natuur, is 'de slaaf van zijn eigen schepping' geworden.

Zo liet Charles Darwin (1809-1882) zich in zijn evolutietheorie inspireren door Goethes natuurkundige werk.

Bont - zelf sprak hij over proteïsch, naar de gedaanteverwisselingen van de Griekse god Proteus - was Goethes curriculum zeker en vast.

De titel – Vonneguts ernstige kant – komt uit Goethes Daarin is het Mefistofeles die beweert dat hij uit de duisternis van het universum stamt waar alles Moeder Nacht was voordat God het licht verordonneerde.

Een kleine rondleiding door Goethes universum aan de hand van tien klassieke Faust-citaten.

Hij zet Goethes Faust en Shakespeares Hamlet af tegen Odysseus.

IN 1938 SCHREEF Thomas Mann een essay over Goethes Werther, die op de laatste bladzijde een interessante suggestie bevatte.

Wat is het geheim achter Goethes genie?

Zijn motief was en is vrij simpel: Goethes tekst is een meesterwerk dat je verminkt door die in te korten.

Zwitserse sprookjesfiguren van vrouwelijke kunne als de woudvrouw en de houtheks breidde ze uit met vervrouwelijkte geesten in Gartengeist en Die Erlkönigin, als antwoord op Goethes elzenkoning.

Een echo misschien van het «principe van het kwaad» dat Vestdijk (in een gelijknamig essay uit omschreef als een louter «negatieve identificatie», met Goethes Mephistopheles («der Geist der stets verneint») als model.

Faust II was voor mij sowieso de ontdekking van deze theatrale herlezing van Goethes script.