Grietenijen

In de grietenijen kozen de kiezers die voor iedere dertig gulden over het grondbezit betaalde belasting een stem kregen een kandidaat uit de adel en een kandidaat uit de eigenerfden.

Later werden deze grietenijen omgevormd naar gelijknamige gemeenten.

Op 7 september liet Van Beyma een verklaring, een Declaratoir, uitgaan naar zijn landgenoten, de Staten van Friesland, en de 30 grietenijen en de elf steden.

Daarmee werd verwezen naar het heen-en-weergereis tussen Den Haag en de elf steden en dertig grietenijen (plattelandsgemeenten) van Friesland.

En waar die turfvaarten deze oude verbindingsweg kruisten, slibde in de loop van de tijd 'het vlek' Heerenveen aan, op de grens van de drie grietenijen Schoterland, Aengwirden en Haskerland.

Op lokaal niveau werd het bestuur uitgeoefend door de steden en de grietenijen die de geografische eenheid vormden waarbinnen het lokale bestuur en de lagere rechtspraak werden uitgevoerd.

Toen noemde men dat grietenijen.

De collectie kaarten van het grondgebied van de grietenijen Doniawerstal en Haskerland geven een gedetailleerd beeld van de situatie in de eerste helft van de 18e eeuw.

Hij was grietman van enkele grietenijen : * Doniawerstal ( 1679 - 1688 ).

Van het eind van de 16e eeuw tot 1851 waren er in Friesland in totaal 30 grietenijen.

Deze kleine atlas combineert de plattegronden van de eerste met de grietenijkaarten van de tweede om zo een overzicht te geven van de elf steden en dertig grietenijen in Friesland.

Er bevonden zich hier 14 rechtstoelen, die grietenijen werden genoemd.

Pas rond 1800 kwamen de eerste turfgravers en verveners uit de omringende grietenijen naar het gebied rond Tijnje.

Sinds 1504 is Stellingwerf onderdeel van Friesland, maar wel opgedeeld in twee aparte grietenijen : Oost- en Weststellingwerf.