Inlander

Haar juridische en maatschappelijke status veranderde dan van inlander in Europeaan en na de scheiding weer in inlander, met de wisselende kledingvoorschriften die daar bij hoorden.

Dat Annelies van de ‘inlander’ Minke houdt en zelfs in de moskee met hem is getrouwd, en dat ze in het land van haar moeder wil blijven, doet niet ter zake, oordeelt de rechter.

De regenten en andere (lagere) inheemse bestuurders deden dat allemaal natuurlijk niet zelf, maar wentelden het af op de gewone inlander.

Ach, zo lang is het nog niet geleden dat de deurkruk werd afgeveegd als een inlander hem had aangevat.

Ook niet mals was wat Wybrants in 1915 in Het Nieuws van den Dag noteerde: “De Inlander is een slecht en wreed koetsier, een slordig werkman, een koppig achterlijk landbouwer, een lui opziener, een onverschillig ondergeschikte, een hard meester.

De blanke man moest de inlander bij de hand nemen en zo geleiden naar het licht; dat hij daarbij ondertussen ook nog een aardig centje verdiende was geen onderdeel van het ethische programma, maar een aardige bijvangst.

Bij deze actie verliest de inlander het doosje.

Daarbij speelt de context in het verhaal een grote rol: de ik-figuur wordt bedreigd door de inlander die zijn jeugdvriend zou kunnen zijn.

De compagnie zou daarmee zichzelf ruïneren en Reael vroeg zich af waarvan de inlander zou moeten leven.

Karlsefni ging naar het noorden op zoek naar Torhall, en op deze reis schoot een eenbenigeman (waarschijnlijk een inlander) Thorvald Eriksson met een pijl dood.

Als de Poolse arbeider dan toch hetzelfde moet verdienen als de inlander, met verlies van zijn concurrentievoordeel, dan zou hij minstens dat ‘andere deel’ zelf in zijn zak moeten kunnen steken.

Hij houdt van Indië, van de inlander.

Achteraf bezien trokken de zusters en broeders in de Here, de missionarissen van Rome, de artsen, juristen en antropologen die de inlander wilden «verheffen» meer sporen door de Nederlandse ziel dan de Indonesische.

Het Tropenmuseum kwam eerder dit jaar met alternatieven voor beladen termen als eskimo, inlander, pygmee en hottentot.

In de novelle komen namelijk geen Indo’s van betekenis voor: zij spelen geen rol in de symbolische tegenstelling tussen ‘de Nederlander’ en ‘de inlander’ en figureren als lichtbruine schimmen op de achtergrond.

Gonggrijp schrijft dat het in 1911 een grote fout is als je belangstelling hebt voor de inlander.

Solidariteit met een inlander was taboe.

De gangbare term werd echter "Inlander".

De woorden uit het Malagasi tekende hij naar eigen zeggen op uit de mond van een inlander uit Madagaskar die hij in de Baai van Antongil in 1596 aan boord had genomen, vier jaar bij hem gebleven was en daardoor al goed Nederlands sprak.

Maar er kwam een gewapende inlander met een kano en die liet bovenstrooms een paar kokosnoten in het water vallen, zodat de bemanning van het schip ze uit het water kon vissen.