Kapittelschool

De scholaster of magister was de kanunnik die verantwoordelijk was voor het functioneren van de kapittelschool en die tevens toezicht hield op de parochiescholen van de Sint-Nicolaas- en Sint-Maartensparochie.

Ook elders in de kathedraal (onder meer in de kapittelschool) moeten ongetwijfeld boeken aanwezig zijn geweest.

Wat was een kapittelschool?

De Maastrichtse humanist Herbenus was als rector van de kapittelschool verbonden aan dezelfde instelling waarvan Van Eynatten proost was.

Die was wel concurrent van de kapittelschool van Sint-Donaas, maar de relaties waren goed, aangezien deze school door zijn schoonbroer François de Quesnoy werd geleid.

In de praktijk was het iemand die gestudeerd had aan een kloosterschool, een kathedraalschool, een kapittelschool of een universiteit en dus Latijn kon lezen en schrijven.

Kanunniken van dit kapittel organiseerden openbaar onderwijs en gaven les in de kapittelschool.

Op verzoek van de Tiense geestelijkheid en van het Tiense stadsbestuur namen de paters augustijnen in 1615 de kapittelschool over.

Vanaf de herfst van 1483 tot zijn dood werkte hij als rector aan de bij de Lebuïnuskerk horende kapittelschool in Deventer en hervormde deze Latijnse school in humanistische zin tot een moderne stadsschool.

Aan de lange gang grenzen de Sint-Servaaskapel (vroeger refter, daarna schatkamer) en de sacristie (eertijds kapittelschool).

Aan de westelijk kloostergang (de lange gaank) bevindt zich de vroegere refter en kapittelschool, later schatkamer, thans Sint-Servaaskapel en sacristie.

Bruno die gedurende ongeveer 20 jaar de kapittelschool van de kathedraal van Reims had geleid ging in confrontatie met de nieuw benoemde aartsbisschop van Reims, Manassès I de Gournay, die hij beschuldigde van simonie op het Concilie van Clermont in 1076.

De schatkamer werd ondergebracht in de voormalige refter en kapittelschool in de westelijk kloostergang.

Na een verblijf van ruim tien jaar in Italië, gaf hij in Maastricht leiding aan de kapittelschool van het Sint-Servaaskapittel en introduceerde er de ideeën van het humanisme.

Ook bepaalde hij dat het ambt van scholaster (hoofd van de kapittelschool) voortaan alleen nog door te Aken residerende kanunniken mocht worden uitgeoefend.

Pirenne, p. 197 Ene Godevaert Vuesels, kanunnik en scholaster (hoofd van de kapittelschool) te Antwerpen en wellicht een broer of oom van Willem, moest in 1579 Antwerpen verlaten, toen daar de protestanten het voor het zeggen kregen.