Opland

De cartoonist Opland, die regelmatig gebruik maakt van bekende zeventiende-eeuwse schilderijen, heeft in zijn spotprenten veel variaties op Rembrandt gemaakt.

Het begrip neutronenbom ken ik alleen van vroeger, de tijd van de stop-de-neutronenbom acties, met dat raketschoppende Opland vrouwtje.

Naast zijn werk voor de Groene en de Volkskrant werd door Opland meer werk getekend.

Op 26 juni 1948 verscheen daar zijn eerste tekening, aanvankelijk onder het pseudoniem Tobias, maar al spoedig als Opland.

Opland werd zelf hierdoor wel bekend.

Dat ding van Opland vind ik dan ook matig.

De Teleac-cursus die ik op mijn achttiende een paar maanden volgde, is dankzij Opland niet geruisloos aan feestvierend Amsterdam voorbijgegaan.

Maar hoe staat het intussen met de Rob Wout binnen in Opland?

Ongetwijfeld, ondertussen kan de foto best een toevalstreffer zijn, met evenveel politieke implicaties als de zaterdagse karikatuur van Opland in de Volkskrant.

Opland herinnerde zich later dat er ook in zijn eerste tijd nog «platenvergaderingen» waren waar de redactie hem wilde vertellen wat hij moest tekenen.

Opland kwam in februari 1947 De Groene binnen met een politieke prent waarop we zien hoe de Engelse minister van Buitenlandse Zaken Bevin een tweelingbaby Pales tina te vondeling legt bij de deur van de Uno.

Afgelopen maandag begroef Nederland de politiek tekenaar Opland, en met hem werd een hele wereld begraven: jongeheer Eelco, ei-hoofd Luns, kreukelbintje Den Uyl, knaapje Wiegel, heilsoldate Klompé, de kubuskop van Drees, ze zijn allemaal mee gestorven.

Die ijdelheid had trouwens een onbedoeld neveneffect: politici vonden het, hoe negatief ook, prachtig om door Opland geportretteerd te worden.

Een salto mortale liet politiek tekenaar Opland Karin Adelmund zaterdag maken in de Volkskrant.

Plus het fraaie, nog door Opland getekende, Groenecertificaat om een familielid of kennis drie maanden lang De Groene cadeau te doen.

De Groene Amsterdammer heeft in haar lange geschiedenis slechts drie politieke tekenaars gehad: Johan Braakensiek, L.J. Jordaan en Opland.

Hij was niet veel op de redactie en overlegde telefonisch met Opland, die niet lang na de oorlog politiek tekenaar van De Groene was geworden.

Maar zijn oude vrienden – onder anderen de tekenaar Opland en zijn uitgever Rob van Gennep – stierven.

Want dat was Martin ook, net als wijlen Opland: ten diepste een negentiende-eeuwer.

Zelf zei Müller daarover begin februari 2002 in De Groene Amsterdammer, voor welk weekblad hij niet tekende, omdat Opland dat al sinds de Tweede Wereldoorlog deed: «Ik ben in de eerste plaats tekenaar.