Slaafgemaakte

Dat had je als slaafgemaakte niet”, vertelt Nooitmeer.

Donderdag vierde Curaçao de Dia di Lucha pa Libertat (Dag van de Vrijheidsstrijd), een feestdag om te herdenken dat op 17 augustus 1795 de slaafgemaakte Tula een opstand leidde tegen de Nederlandse onderdrukkers.

Het gaat over de tijd van de slavernij toen slaafgemaakte zwangere vrouwen tijdens de overtocht van slavenschepen sprongen, of geduwd werden, om een vrijheid te vinden in de dood.

Zo is er het initiatief dat nazaten van tot slaafgemaakte mensen gratis hun door de kolonisator opgelegde naam kunnen veranderen.

Door iemand een ‘slaaf’ of ‘tot slaafgemaakte’ te noemen, gum je zijn of haar menselijkheid uit.

Een heftige scène die herinnert aan de gruweldaden van de slavernij waar zelfs tot slaafgemaakte kinderen aan werden blootgesteld.

Hoewel de schrijver aangeeft dat er twijfels zijn over de authenticiteit van het verhaal, is het een van de weinige primaire bronnen vanuit het perspectief van een slaafgemaakte.

Ik zou hierbij de opmerking willen plaatsen dat het hoogstwaarschijnlijk is dat de slaafgemaakte belmeisjes, onder sociale druk, het 'uitzuigen' doen dacht ik zo.

We zien de opstand door de ogen van vier mensen: de slaafgemaakte man Jack Gladstone, de missionaris John Smith, de kolonist John Cheveley en de politicus en slavenhouder John Gladstone, vader van een toekomstige Britse premier.

Zoals 'tribunaal' en 'juryrechtbank' beide ongeveer hetzelfde betekenen maar een heel andere connotatie hebben, geldt dat ook voor 'slaaf' en 'slaafgemaakte'.

Zo wijzen de onderzoekers erop dat bestuurder Joan Huydecoper in vergaderingen uitmaakte welke slaafgemaakte ‘de schat van vrijdom’ mocht ontvangen en dat Jan Hodshon een akte tekende waarop de waarde van individuele slaafgemaakten genoemd stond.

Het daadwerkelijke verkoopwerk deden ze overigens niet zelf, daarvoor zetten zij slaafgemaakte mensen of ingehuurd personeel in.

In de suikermolens werden de stengels gekneusd; een gevaarlijk werkje, dat de oververmoeide slaafgemaakte nog wel eens een hand kostte.

In zijn jonge jaren had Van Hogendorp in zijn toneelstuk nog stelling genomen tegen slavernij, maar op zijn plantage werkten naast vrije- ook slaafgemaakte mensen.

Wanneer boven de bergen van Sint Maarten een wolkje hangt horen kinderen tweehonderd jaar na dato het grimmige sprookje over One-Tete, een gevluchte slaafgemaakte vrouw, die daar een potje zit te koken!

Het soort van slaafgemaakte introspectie dat ik bij de Jesse Klavers van deze wereld dan weer wel mis.

Ketenen met nummer 152 van een tot slaafgemaakte, die de kunstenaar inspireerden tot deze tentoonstelling.

In de (inter-continentale) handel werd de rekeneenheid "Piece of India” (Pièce d’India) gehanteerd, equivalent aan een gezonde, jonge mannelijke Afrikaanse slaafgemaakte.

In dit fictiewerk wordt er aandacht geschonken aan een uit Afrika afkomstige slaafgemaakte vrouw, die in het leven van Merian in Suriname een grote rol krijgt te spelen.

Die laatste vertolkt het perspectief van een 18de-eeuwse slaafgemaakte bij ‘vertelwandelingen’ door Hoorn.