Orangisten

Hij werd gevierd door de orangisten en bestreden en bespot door tegenstanders.

In NL hebben we ook een ‘Orangisten tegen Regenten’-strijd gekend met een tijdelijke overwinning voor de regenten – het eindigde bekend genoeg met een Oranje op de troon.

De regering ontwikkelde al snel een complottheorie, als ware het dat de orangisten de rellen zelf hadden uitgelokt om internationale aandacht te trekken.

Hij kon zich niet vinden in het plan van de orangisten om hem te herstellen en weigerde mee te werken.

Hij stemde, zoals de meeste Antwerpenaren, uit praktische overwegingen tegen de eeuwigdurende uitsluiting van de Nassaus en werd derhalve, niet helemaal terecht, onder de Orangisten gerekend.

Met de aanhouding werden de plannen van de orangisten duidelijk, wat grote weerstand opriep bij de patriotse regenten en bij de burgerij die het slachtoffer werden van gewelddadigheden die uitgevoerd waren ter ondersteuning van het plan.

Ook zouden alle orangisten amnestie moeten krijgen.

Patriotse troepen trokken naar Leiden, Dordrecht, Gorcum, Alkmaar, Hoorn en Monnikendam om de plaatselijke patriotten te steunen in hun al dan niet geslaagde poging orangisten uit de vroedschap te verwijderen en de verdediging te organiseren.

Willem was de monarchie aangeboden als teken dat men radicaal met de Franse Tijd wilde breken en een nationale verzoening nastreefde waarin de orangisten weer helemaal meetelden.

Zo graveerde hij tijdens zijn ballingschapsperiode een glas met een duif met een oranjetakje met sinaasappel als symbool van zijn hoop op een verzoening tussen de patriotten en de orangisten.

Het was een fluwelen revolutie met nauwelijks geweld: de orangisten bewaarden de rust en droegen de machtsfuncties over aan de patriotten.

Toch blijft het niet droog; de Oranjes en orangisten moeten rekening houden met een bui aan het eind van de tocht door de stad.

De orangisten in het jonge België fungeerden als vijfde colonne.

Hier eisten de en ambachtslieden hun plek op in het lokale bestuur (‘nieuwe plooi’), tegenover de oude garde van orangisten (‘oude plooi’).

Maar de tweede keer stonden de orangisten tegenover een revolutionair Frans leger.

Nu volgde repressie door de Belgische overheid, want al streden de Belgische orangisten voor een verloren zaak, ze zorgden voor veel onrust in de nog lang niet stabiele nieuwe staat.

Tevens werden op 20 augustus 1672 de gebroeders Johan de Witt en Corneliss de Witt gruwelijk vermoord en verminkt en deels opgegeten door Orangisten.

Verdere acties van de Belgische orangisten bleven uit; als politieke kracht verdwenen ze.

Het binnenvallen van Pruisen was een direct gevolg van de aanhouding van Wilhelmina in Goejanverwellesluis tijdens de strijd tussen de patriotten en de Orangisten.

Het ging hierbij om partijpolitiek, want de verjaardag werd alleen gevierd door de Orangisten, de aanhangers van de stadhouder.